Το Ikigai (προφέρεται: ee-key-guy) είναι μια ιαπωνική έννοια που συνδυάζει τους όρους iki, που σημαίνει «ζωντανός» ή «ζωή», και gai, που σημαίνει «όφελος» ή «αξία». Όταν συνδυάζονται, αυτοί οι όροι σημαίνουν αυτό που δίνει αξία, νόημα ή σκοπό στη ζωή σας. Το Ikigai είναι παρόμοιο με τον γαλλικό όρο «raison d’être», που σημαίνει «λόγος ύπαρξης»
Η έννοια του ikigai λέγεται ότι έχει εξελιχθεί από τις βασικές αρχές υγείας και ευεξίας της παραδοσιακής ιαπωνικής ιατρικής. Αυτή η ιατρική παράδοση υποστηρίζει ότι η σωματική ευεξία επηρεάζεται από την ψυχο-συναισθηματική υγεία και την αίσθηση του σκοπού στη ζωή ενός ατόμου.
Η Ιαπωνέζα ψυχολόγος Michiko Kumano (2017) έχει πει ότι το ikigai είναι μια κατάσταση ευεξίας που προκύπτει από την αφοσίωση σε δραστηριότητες που κάποιος απολαμβάνει, οι οποίες του φέρνουν και μια αίσθηση πληρότητας.
Η Michiko διακρίνει περαιτέρω το ikigai από την προσωρινή ευχαρίστηση (ηδονή, με την αρχαία ελληνική έννοια) και το συνδέει με την ευδαιμονία – την αρχαία ελληνική αντίληψη μιας καλοζωισμένης ζωής, που οδηγεί στην υψηλότερη και πιο διαρκή μορφή ευτυχίας.
Το ikigai συνδέεται επίσης με την έμφαση της Γνωσιακής-Συμπεριφορικής Θεραπείας στην αναζήτηση δραστηριοτήτων που παράγουν ευχαρίστηση και αίσθηση κυριαρχίας, ειδικά ως τρόπο για την ανακούφιση της καταθλιπτικής διαταραχής.
Ο Ken Mogi, νευροεπιστήμονας και συγγραφέας του βιβλίου «Awakening Your Ikigai» (2018, σελ. 3), λέει ότι το ikigai είναι μια αρχαία και οικεία έννοια για τους Ιάπωνες, η οποία μπορεί να μεταφραστεί απλά ως «ένας λόγος να σηκωθείς το πρωί» ή, πιο ποιητικά, ως «ξυπνώντας στη χαρά».
Το ikigai φαίνεται επίσης να σχετίζεται με την έννοια της ροής (flow), όπως περιγράφεται στο έργο του Ούγγρου-Αμερικανού ψυχολόγου Mihaly Csikszentmihalyi. Για τον Csikszentmihalyi, η ροή συμβαίνει όταν βρίσκεσαι στη «ζώνη σου», όπως λένε συχνά για τους αθλητές υψηλών επιδόσεων.
Η ροή είναι μια σειρά από «καλύτερες στιγμές» ή στιγμές όπου είμαστε στο καλύτερό μας. Αυτές οι καλύτερες στιγμές «συνήθως εμφανίζονται όταν το σώμα ή το μυαλό ενός ατόμου τεντώνεται στα όριά του, σε μια εθελοντική προσπάθεια να καταφέρει κάτι δύσκολο και αξίας» (Csikszentmihalyi, 1990).
Μπορούμε να πούμε ότι η ροή συμβαίνει όταν κάνεις συνεχώς κάτι που αγαπάς και στο οποίο είσαι καλός, με την πιθανή πρόσθετη ικανοποίηση ότι προσφέρεις αξία στις ζωές των άλλων. Σε μια τέτοια περίπτωση, η ροή μπορεί να θεωρηθεί ότι εναρμονίζεται με το ikigai σου, ή τις δραστηριότητες που δίνουν νόημα και σκοπό στη ζωή σου.
Είναι σημαντικό να σημειωθεί ότι το ikigai δεν αναφέρεται συνήθως μόνο στον προσωπικό σκοπό και την πληρότητα στη ζωή κάποιου, χωρίς να λαμβάνει υπόψη τους άλλους ή την ευρύτερη κοινωνία.
Παρόλο που έχει υποστεί κάποιες ιστορικές μεταβολές στη σημασία του, το ikigai συνήθως αναφέρεται τόσο ως μια προσωπική αναζήτηση όσο και ως κάτι που ωφελεί τους άλλους. Στο τέλος, το ikigai φέρνει νόημα, σκοπό και πληρότητα στη ζωή σου, ενώ ταυτόχρονα συμβάλλει στο καλό των άλλων.
Επιπλέον, λέγεται ότι όλοι έχουν ένα ikigai – τη συγκεκριμένη τομή του πάθους, του ταλέντου και της δυνατότητας να ωφελήσουν τους άλλους. Είναι απλώς θέμα να το βρεις. Το ταξίδι προς το ikigai μπορεί να απαιτεί χρόνο, βαθιά αυτοανάκριση και προσπάθεια, αλλά είναι ένα ταξίδι που όλοι μπορούμε να κάνουμε.
Ευ Δαιμονία 