Η ταινία About Schmidt (2002) του Alexander Payne (διάρκειας 125 λεπτά), αναφέρεται στην ιστορία ενός ηλικιωμένου, που μόλις βγήκε στη σύνταξη και προσπαθεί να βρει νέες σταθερές στη ζωή του σε αυτή τη μεταβατική περίοδο – σύνταξη, θάνατος της συντρόφου του, γάμος της κόρης του.

Η έννοια ευδόκιμη γήρανση αναφέρεται στη γήρανση χωρίς την ύπαρξη σοβαρών ασθενειών, ώστε να εξασφαλίζεται μια όσο το δυνατό καλύτερη υγεία, σωματική και πνευματική καθώς και μια σχετική αυτονομία και ανεξαρτησία. Η καλή κατάσταση της υγείας όμως από μόνη της δεν αρκεί, ωφέλιμο είναι να συνοδεύετε από την ύπαρξη ενός ικανοποιητικού υποστηρικτικού κύκλου, οικογενειακού ή κοινωνικού, καθώς και από τη δυνατότητα ενασχόλησης με αγαπημένες δραστηριότητες.  Το προσδοκώμενο είναι το άτομο να νιώθει ότι έχει σκοπό στη ζωή του και κυρίως να επιθυμεί να παραμείνει στη ζωή.

Ο ήρωας της ταινίας είναι σε μία μεταβατική περίοδο της ζωής του όπου συνταξιοδοτείται.  Η αίσθηση που έχει κάποιος παρακολουθώντας τις αντιδράσεις του, είναι ότι αναγκάζεται να φύγει από την εργασία του. Η υγεία του φαίνεται να είναι πολύ καλή και είναι οικονομικά ανεξάρτητος πλέον και χωρίς ιδιαίτερες υποχρεώσεις. Με αυτά τα δεδομένα θα ανέμενε κανείς ότι θα ακολουθούσε μία εμπειρία ευδόκιμης γήρανσης. Τα πράγματα όμως δεν εξελίσσονται ακριβώς έτσι. Φαίνεται ότι η δουλειά του μέχρι τώρα, κάλυπτε το μεγαλύτερο μέρος της ζωής του και δεν είναι προετοιμασμένος να την αντικαταστήσει με κάποιες άλλες δραστηριότητες ή χόμπι. Στην προσπάθεια του να νιώσει ότι υπάρχει κάποιο νόημα στη ζωή του επισκέπτεται τον πολύ νεότερο αντικαταστάτη του στο γραφείο , για να μάθει προς μεγάλη του απογοήτευση ότι δεν χρειάζεται την παραμικρή βοήθεια από αυτόν καθώς έχει άλλο σύστημα εργασίας.Και σα να μην έφτανε αυτό, φεύγοντας ανακαλύπτει ότι οι μελέτες του μέχρι εκείνη τη στιγμή, τις οποίες θεωρούσε έργο ζωής, κατευθύνονται στα αζήτητα. Είναι πλέον άχρηστος για την εταιρία που αφιέρωσε τη ζωή του.

Την απογοήτευσή του, τις σκέψεις και τα συναισθήματα του σε αυτό το μεταβατικό στάδιο δεν μπορεί δυστυχώς να τα μοιραστεί με τη σύντροφο της ζωής του. Απομονωμένος προσπαθεί να βρει ένα σκοπό στη ζωή του,ενώ η σύζυγός του αγωνίζεται όλη την ημέρα για την φροντίδα του σπιτιού και το μαγείρεμα.  Ο ίδιος καμία διάθεση ή πρόθεση δεν δείχνει να την βοηθήσει. Φαίνεται ότι όσο αυτός εργαζόταν η σύζυγος είχε αναλάβει την φροντίδα του σπιτιού και το μαγείρεμα εξ ολοκλήρου, αλλά η συνταξιοδότηση αφορά μόνο τον άντρα που εργαζόταν εκτός σπιτιού και όχι την νοικοκυρά του σπιτιού. Έτσι καμία διάθεση δεν δείχνει να τη βοηθήσει έστω με κάποιες πιο βαριές εργασίες, όπως το κόψιμο του κρέατος αλλά ούτε και η ίδια του το ζητάει.

Το αποτέλεσμα είναι να περιφέρεται άσκοπα ,χωρίς καμία ευχαρίστηση από τη ζωή του, και πικραμένος από το γεγονός ότι αναγκάστηκε αν εγκαταλείψει τα όνειρα του για μια δική του επιχείρηση για χάρη της οικογένειας του. Η κόρη του από την άλλη για την οποία θα μπορούσε να είναι περήφανος, τον έχει απογοητεύσει με την επιλογή του συζύγου, τον οποίο δεν εγκρίνει και δεν θεωρεί αντάξιο της.

Φαίνεται όμως ότι η απογοήτευση από τον γάμο του είναι τόσο μεγάλη, ώστε το μόνο που προσπαθεί πλέον είναι να αποφύγει τη γυναίκα του, ενώ δεν ανταποκρίνεται ποτέ στα έμμεσα αιτήματα της να περάσουν λίγο περισσότερο χρόνο μαζί (πχ γεύμα στο τροχόσπιτο). Ούτε περνάει από το μυαλό του βέβαια, τώρα με την συνταξιοδότηση, να ικανοποιήσει το όνειρο της γυναίκας του για ένα ταξίδι με το τροχόσπιτο που η ίδια αγόρασε με τις οικονομίες της και να αφιερώσει λίγο χρόνο ώστε να ανανεώσουν τη σχέση τους.

Καμία προσπάθεια όμως δεν κάνει και να συνδεθεί περισσότερο με την κόρη του ή να προσεγγίσει τον μέλλοντα γαμπρό του και να τον γνωρίσει καλύτερα. Αντί αυτού, ανταποκρίνεται σε μια διαφημιστική καμπάνια, που υπόσχεται να δώσει νόημα στη ζωή του, έναντι ενός μικρού μηνιαίου αντιτίμου, που θα έχει ως αποδέκτη ένα άγνωστο ορφανό παιδί.  Αυτή η δραστηριότητα φαίνεται ότι τον κρατάει πρόσκαιρα απασχολημένο και δίνει κάποιο νόημα στη ζωή. Επίσης του δίνει την ευκαιρία να μοιράζεται τις σκέψεις του και τα συναισθήματα του με κάποιον φανταστικό αναγνώστη των επιστολών που γράφει,  απευθυνόμενος σε ένα φτωχό παιδί, το οποίο δεν  γνωρίζει να διαβάζει, και πιθανότατα δεν λαμβάνει ποτέ τα γράμματα του. Αυτό δείχνει την μεγάλη του ανάγκη να συνδεθεί και να προσφέρει, αλλά και την επιθυμία του αυτό να γίνει μέσα σε συγκεκριμένα και ξεκάθαρα όρια, σύμφωνα με τις επιθυμίες του και μόνο. Δυστυχώς επίσης δεν νιώθει ότι μπορεί να πραγματοποιηθεί  γίνει στο πλαίσιο της οικογένειας του.

Την όχι και τόσο ευδόκιμη γήρανση, έρχεται να επιβαρύνει επιπλέον ο ξαφνικός θάνατος της γυναίκας του , ενώ αυτός είναι απασχολημένος με το “φανταστικό του φίλο”. Ο θάνατος αυτός αρχικά περισσότερο τον σοκάρει παρά τον θλίβει. Βλέπουμε ότι ο μοναδικός στενός του φίλος είναι περισσότερο θλιμμένος από αυτόν με το γεγονός, ενώ ο ίδιος μάλλον βρίσκεται σε άρνηση και προσπαθεί να ξεμπερδέψει το συντομότερο δυνατό και με το μικρότερο κόστος με την κηδεία. Η επόμενη μέρα όμως αυξάνει την απογοήτευσή του , καθώς η ποιότητα ζωής του αρχίζει να επιδεινώνεται πολύ γρήγορα ανακαλύπτωντας τις ανάγκε,ς που κάλυπτε όλο αυτό το διάστημα, αθόρυβα η σύζυγό τους. Συνειδητοποιεί πλέον ότι δεν έχει τη δυνατότητα να αυτοεξυπηρετηθεί αλλά και ότι η κόρη του δεν έχει την πρόθεση να τον φροντίσει και σκοπεύει να συνεχίσει με τα σχέδια του γάμου της ,χωρίς να αλλάξει το παραμικρό στον αρχικό της σχεδιασμό.

Ακόμα όμως και σε αυτή τη δύσκολη κατάσταση που αντιμετωπίζει δεν καταφέρνει να συνδεθεί με την κόρη του και τον γαμπρό του, αφού αυτός προσπαθεί να την αναγκάσει να αναβάλει το γάμο με δικαιολογία το θάνατο της μητέρας της, χωρίς όμως να  πείθει για τις αγαθές προθέσεις του, καθώς είναι προφανές ότι το μόνο που τον απασχολεί είναι να βρει κάποιο άτομο να τον φροντίζει, αλλά και να ματαιώσει ίσως τελικά το γάμο της κόρης του. Η απογοήτευση του γίνεται ακόμα μεγαλύτερη όταν ανακαλύπτει ότι η γυναίκα του διατηρούσε μία ρομαντική σχέση με τον καλύτερό του φίλο. Αυτό του στερεί τον μοναδικό του φίλο.

Ματαιωμένος , αφήνει σε άθλια κατάσταση το σπίτι του , που δεν είναι σε θέση να φροντίσει και χρησιμοποιώντας το τροχόσπιτο που είχε αγοράσει ή γυναίκα του με τις οικονομίες της, ενώ ίδιος θεωρούσε άσκοπη σπατάλη , φεύγει από την πόλη του με σκοπό να επισκεφτεί την κόρη του στον νέο τόπο κατοικίας της. Επικοινωνώντας με την κόρη του λίγο πριν φτάσει στον προορισμό του, διαπιστώνει ότι αυτή προσπαθεί να τον αποφύγει , έχει απομακρυνθεί από αυτόν και προτιμά να προετοιμάσει τον γάμο μόνη της, με τον πατέρα της στο ρόλο του καλεσμένου .

Έτσι αρχίζει να περιπλανιέται με το τροχόσπιτο ανακαλύπτοντας στη διαδρομή αυτή πόσο του λείπει τελικά στην πραγματικότητα η σύζυγός του. Αυτό φαίνεται ιδιαίτερα έντονα όταν αγοράζει τα διακοσμητικά που της άρεσαν και τόσα χρονιά , παρόμοια με αυτα που ο ίδιος θεωρούσε  σπατάλη χρημάτων. Τώρα ίσως αρχίζει να συνειδητοποιεί την απουσία της από τη ζωή του και προσπαθεί να βρει ένα σημείο επαφής μαζί της αλλά είναι πλέον πολύ αργά. Προσπαθεί μάταια να κρατηθεί από μια περιστασιακή γνωριμία με ένα ζευγάρι, καταλήγοντας να κάνει μια άκομψη επίθεση στη σύζυγο του ζευγαριού. Φεύγοντας βιαστικά σαν κλέφτης, δεν καταφέρνει να κρατήσει ζωντανή την ανάμνηση της γυναίκας του, καθώς τα διακοσμητικά που αγόρασε για χάρης καταστρέφονται βίαια, όπως και η υπόληψή του.

Φτάνοντας στο σπίτι των πεθερικών του διαπιστώνει ότι πολύ απέχει από το όνειρο κάθε πατέρα για την κόρη του. Ο μέλλον σύζυγος δεν μπορεί να της προσφέρει μία άνετη ζωή , δουλεύει ευκαιριακά και ψάχνει να βρει τρόπο να “πιάσει την καλή” με μικροαπάτες, ενώ τα πεθερικά του,είναι αντίθετα με αυτόν, άτομα που ενδιαφέρονται μόνο για την ικανοποίηση των ενστίκτων τους και χωρίς κάποιες ανώτερες αξίες ή στόχους  στη ζωή τους, αφού αναλώνουν το δυναμικό τους στην μεγάλη κατανάλωση φαγητού και στην ικανοποίηση των αισθήσεών τους. Αδυνατώντας να βρει κάποιο τρόπο επικοινωνίας με όλους αυτούς, συνεχίζει να συνομιλεί με τον “φανταστικό” του φίλο και αμέσως μετά το γάμο της κόρης του, ο οποίος δεν του προσφέρει καμιά ικανοποίηση, επιστρέφει μόνος στο σπίτι του.

Απογοητευμένος από την απόφαση της κόρης του να ενώσει τη ζωή της με αυτό το άτομο, αδυνατεί να αναζητήσει τις αιτίες που οδήγησαν την κόρη του σε αυτή την απόφαση και τις συναισθηματικές πιθανόν ελλείψεις που προσπαθεί η ίδια να καλύψει συνδεόμενη με μία οικογένεια που ξεχειλίζει από συναισθήματα σε όλες τις εκδηλώσεις της, θετικά ή αρνητικά, με έναν σύζυγο που σε αντίθεση με τον πατέρα της κυνηγάει τα ουτοπιστικά όνειρά του.

Μόνος και απογοητευμένος στο σπίτι του δέχεται το τελειωτικό χτύπημα όταν ανακαλύπτει ότι τα γράμματα που με επιμέλεια έστελνε όλο αυτό το διάστημα δεν τα κατέληγαν ποτέ στον προορισμό τους. Κανένα παιδί δεν μάθαινε τα νέα του, αλλά κάποιο άτομο επιφορτισμένο με αυτή τη εργασία, του στέλνει μια τυπική απάντηση με πιθανό σκοπό να τον ευχαριστήσει ώστε  να συνεχίσει την αποστολή των εμβασμάτων. Η συνειδητοποίηση αυτή τον πληγώνει βαθιά καθώς χάνει και την τελευταία, έστω φανταστική,  σχέση στη ζωή του από την οποία προσπαθεί μάταια να κρατηθεί όλο αυτό το διάστημα.

Φαίνεται τελικά ότι η ικανότητα δημιουργίας και διατήρησης ποιοτικών σχέσεων με τα άτομα του στενού περιβάλλοντος είναι ένα βασικό συστατικό της ευδόκιμης γήρανσης. Η καλή σωματική υγεία και η οικονομική ανεξαρτησία δεν αρκούν.