Φιόντορ Μιχάιλοβιτς Ντοστογιέφσκι

        

         Ο πατέρας, κατά κοινή ομολογία, της αναλυτικής περιγραφής της ανθρώπινης ψυχολογίας, μες απ’ τα βιβλία του, διηγήματα και μυθιστορήματα -επιστημονικά μάλλον δοκίμια και εγχειρίδια!- που αφειδώς μας προσέφερε. Μας έδωσε απλόχερα τη δυνατότητα, μελετώντας τον πάλι, να εμβαθύνουμε τόσο πολύ μέσα μας, όσο κανένας άλλος. Έτσι, ο μόνιμος από πάντα συγκάτοικος του Φράντς Κάφκα, στην κορυφή του Ολύμπου της λογοτεχνίας! Εκεί όπου μόνο οι αθάνατοι της ποίησης και της πεζογραφίας έχουν καταφέρει φτάσουν, ανηφορίζοντας το δύσβατο και μοναχικό αυτόν δρόμο. Μας προσέφερε την ευτυχία και τη χαρά να τον διαβάζουμε, ξανά και ξανά, μέχρι και σήμερα.

    Ωστόσο, μιας κι έχει προηγηθεί όλων των άλλων… σ’ αυτό    το τόσο δύσκολο είδος γραφής, δικαιολογημένα θεωρείται ως ο τρισμέγιστος συγγραφέας και λογοτέχνης, παγκοσμίως!

     Παρόλα αυτά όμως, επιλέγοντας το βιβλίο αυτό, ίσως γιατί θέλουμε να υποδείξουμε κάτι αυταπόδεικτο. Αν κι είναι ένα απ’ τα λιγότερο αναγνώσιμα του Ντοστογιέφσκι, λες και υφίσταται κάτι τέτοιο, για όλα τ’ αριστουργήματα που μας παρέδωσε.

      Εντούτοις, αυτό το ιδιαίτερο πόνημα δεν υστερεί ούτε κατ’ ελάχιστο σε περιγραφικότητα και ξεκάθαρη απόδοση του τρόπου της σκέψης του.

      Αλλά και της ομορφιάς των συναισθημάτων, μα και της άποψης για τον κόσμο και τους ανθρώπους που τον αποτελούν.

        Ειδικότερα… λίγα λόγια για το βιβλίο.

      Μέσα σε πενήντα τέσσερις επιστολές, ο συγγραφέας  μας περιγράφει τον ανολοκλήρωτο έρωτα δυο νέων. Οι οποίοι ζουν, από κάποια απόσταση, σε μια δυστοπική κοινωνία, όπου δεν επιτρέπει -σχεδόν δογματικά- στην ευτυχία να συναντηθεί έστω και λίγο, μαζί τους.

        Έτσι, το υπέροχο αυτό γραπτό, ένα ακόμη απ’ τα  πολλά, με απαράμιλλο τρόπο μας αποκαλύπτει το πως ο ανικανοποίητος έρωτας! Δεν είναι απλά κάτι που δεν μπορεί  να σβήσει, αλλά το μοναδικό πράγμα που ζει μέσα μας για πάντα. Ωσάν κάτι τόσο αδιάβλητα αναλλοίωτο.

     Μιας κι όσοι είχαν κάποτε την ατυχία να βιώσουν κάτι τέτοιο… στα σίγουρα το κουβαλούν ακόμη βαθιά μέσα τους!

        Καθώς η υπαρξιστική λογοτεχνία, όπως αυτή θα εκφράζεται πάντα μες απ’ το ρεύμα και τη σχολή γραφής  του ρεαλισμού, που με τόση πίστη κι αφοσίωση υπηρέτησε   ο συγγραφέας, αμφιταλαντευόμενος ανάμεσα σ’ ένα Θεϊκό και σ’ έναν αθεϊστικό υπαρξισμό. Είναι αυτή που μας έχει δώσει τ’ αριστουργήματα της παγκόσμιας λογοτεχνίας, φιλοσοφίας και διανόησης. Καθώς, ίσως είναι, η μοναδική ενασχόληση που  θα μπορούσε να συγκινήσει ένα άτομο καθόλα επιρρεπή σε ανθυγιεινές απολαύσεις και καταστροφικές συνήθειες.

     “Πράγμα, το οποίο… απερίφραστα και χωρίς καμία  αναστολή, μπορεί να σας επιβεβαιώσει και ο υπογράφων!’

       Εμπνέοντας όμως, κάπως έτσι, όσους σύγχρονους ακολούθησαν, όπως ο Έρμαν Έσσε ή ο Τζον Στάινμπεκ, αλλά και άλλοι, για τους οποίους ελπίζω να μας δοθεί η ευκαιρία  να μιλήσουμε λίγο αργότερα.

      Καθώς ο ίδιος, σ’ ό,τι πολύτιμα ιδιαίτερο κι ανεκτίμητα σπουδαίο μας κληροδότησε, δεν φοβήθηκε να μας αποκαλύψει την αλήθεια της ζωής.

   Αφού κατάφερε ν’ αποδώσει με ύφος που δεν αντιγράφεται, -όσο κανένας άλλος- την πραγματική φύση των ανθρώπων, όσο ζοφερή κι αν είναι!

        Μιας κι όπως καταδεικνύει συνεχώς με τα έργα του,  αλλά και με τη ζωή του, ο μεγαλύτερος Ρώσος συγγραφέας. Το ελάχιστο και λιγοστό, ποτέ δεν είναι ασήμαντο.

             Υστερόγραφο

         Ζητώντας εκ των προτέρων συγνώμη για τα πολλά θαυμαστικά!

     Απ’ την αρχή του κειμένου, δεν σας κρύβω πόσο προβληματίστηκα για το πως εγώ, ένας πνευματικός νάνος…    θα μπορούσα να γράψω, έστω και μία λέξη για έναν τέτοιο γίγαντα!

      Αφού μόνο ως βλασφημία και ύβρης θα μπορούσε, εντελώς αντικειμενικά, να φανεί κάτι τέτοιο. Παρόλα αυτά όμως, το αποτόλμησα, θέλοντας όχι μόνο να δοκιμαστώ, μα  και να πράξω το δικό μου προσκύνημα. Εντούτοις, ό,τι κι αν έχω ήδη γράψει, τα λόγια θα είναι πάντοτε λίγα για κάτι τόσο πολύτιμο λογοτεχνικά, που ξεπερνά κάθε ανθρώπινη σκέψη.

        Γι’ αυτό… ανεχθείτε με! 

                                                        Ευ Δαίμων