-The sound and the fury-

                           -William Guthbert Falkner-

                 

                          – έγραψε βιβλία και πέθανε-

                                  -επιτύμβια φράση-

      Αν και η πρώτη αυτή επιλογή, για τους μυημένους, στην αμερικανική λογοτεχνία, ομοιάζει με βουτιά στα βαθιά.    

      Εντούτοις, δεν θα μπορούσε να γίνει κι αλλιώς…!

     Μιας και ο Φώκνερ, είναι ό,τι πιο ενδεικτικό αυτής  της λογοτεχνικής σχολής. Όντας, ίσως, ό,τι πιο παράδοξο μορφολογικά, ως ο πρωτεργάτης ενός είδους γραφής που ακόμα και σήμερα δεν αντιγράφεται. Παρά τ’ ότι αρκετοί προσπάθησαν, επιχειρώντας κάτι ανάλογα, με πολύ όμως    μικρή επιτυχία.

      Καθώς το δράμα, όλων αυτών των σπουδαίων κατά τ’ άλλα λογοτεχνών, δεν ήταν άλλο, παρά η έλλειψη καταγωγής.

      Μιας και τόσο κοντά στην πηγή της -illusion- του κινηματογράφου, εκεί δηλαδή όπου η ομορφιά, ωσάν άλλη κατάρα, απαιτεί κατάθεση ψυχής. Όπου οι περισσότεροι, αν όχι όλοι, καταθέτουν τη δουλειάς τους. Πληρώνοντας έτσι ακριβά ως αντίτιμο για την αναγνώριση που τόσο πολύ επιθυμούν, και η οποία, είτε έρχεται αργά ή δεν έρχεται ποτέ.

      Κι αφού η ψυχική δύναμη, η ομορφιά και η καλλιέργεια είναι όντως κατάρες!

       Έτσι, όλοι οι εξ Αμερικής συγγράφεις, παγιδευμένοι  σ’ ένα άλλο συλλογικό ασυνείδητο, γράφουν συνεχώς, μη μπορώντας όμως να ξεφύγουν ποτέ από ένα τέτοιο αδιέξοδο.

      Για όλα αυτά όμως… ελπίζουμε να μας δοθεί η ευκαιρία ν’ αναφερθούμε πιο αναλυτικά, αργότερα.

       Όταν, ίσως, εμβαθύνουμε λίγο περισσότερο στα έργα περισσοτέρων Αμερικανών ποιητών και πεζογράφων. Μιας  και -προς ώρας- επιβάλλεται ν’ ασχοληθούμε αποκλειστικά με τον μοναδικό συγγραφέα αυτής της ηπείρου, που ομοιάζει τόσο πολύ με τους πέραν του Ατλαντικού ομοϊδεάτες.

       Όταν τόσο λυρικά και ρεαλιστικά, ταγμένος στην αριστουργηματική γραφή της περιγραφής των ανθρώπινων δυστυχιών. Παρουσιάζει γλαφυρά τα πρόσωπα των ιστοριών του -ως άβουλα όντα- που παγιδευμένα μέσα στα ελαττώματα, τα πάθη και τις διαστροφές τους. Παραδίδονται αναπόφευκτα σε μια καταστροφική μοίρα, χωρίς άλλην επιλογή ή διέξοδο.

       Όμως, όντας γεγονός αναμφισβήτητο, ακόμα και τα χαλασμένα ρολόγια, συνηθίζουν να δείχνουν τουλάχιστον δυο φορές την ημέρα τη σωστή ώρα. Έτσι και τα πρόσωπα του βιβλίου, μα και τα γεγονότα που μας περιγράφονται στις σελίδες, εντελώς ακατανόητα κάποιες φορές για κάποιους. Δεν χρησιμοποιούν μια τυπική  σειρά γεγονότων για την εξέλιξη της διήγησης, αλλά αφήνουν τα γεγονότα να εξελίσσονται, ως κάτι γενικά ασαφές.

      Είπαμε άλλωστε, απ’ την αρχή, για το βάθος της όποιας πρώτης επιλογής, προειδοποιώντας ίσως και για το κόστος της όποιας δυσκολίας στην ανάγνωση του κειμένου, με μια μάλλον επιπόλαιη προσέγγιση.

      Μιας και το έργο του Φώκνερ, μόνο ως ένα σύνηθες μυθιστόρημα δεν θα μπορούσε να χαρακτηριστεί. Καθώς, ίσως, ομοιάζει περισσότερο με ανάγνωση μιας τράπουλας Ταρό, αλλά από έναν δεξιοτέχνη του είδους.

       Καθώς οι ακατανόητες ζωές των ηρώων, που πάνε κι έρχονται, όσο η διήγηση προχωρά ακάθεκτα μπρος στα μάτια του αναγνώστη. Μα και σχεδόν αδιόρατα, λες και βρισκόμαστε πάνω σ’ ένα ιδιόμορφο ψυχολογικό καρουζέλ, που περιφέρεται χωρίς αρχή και τέλος ή χρονική σειρά. Αφού εικονικά φαίνεται να περιστρέφεται μες τη σκέψη του συγγραφέα, αλλά και τη δική μας. Όταν μάλιστα όλα δείχνουν χαμένα, ανάμεσα στον ανύπαρκτο και ανίκανο να σταθεί χρόνο -του χάους- στη ζωή των συγκεκριμένων ατόμων.

      Απορρίπτοντας συνεχώς όμως, ένα όντως αδιέξοδο παρόν, εστιασμένοι εμμονικά σ’ ένα καταστροφικό παρελθόν, που ακυρώνει συνεχόμενα το όποιο μέλλον.

      Ωστόσο, μ’ αυτόν τον περιγραφικό τρόπο, ο Φώκνερ, αναιρεί συνεχώς τα γεγονότα και την όποια φαινομενική σειρά της σκέψης μας. Αφήνοντας τελικά στον αναγνώστη, όχι μόνο την προσπάθεια συγκέντρωσης της ιστορίας και του νοήματος, αλλά και τη σύσταση της όποιας εσωτερικής αλήθειας των πρωταγωνιστών της.

      Καθώς, για τον συγγραφέα, όλα αυτά, δεν είναι παρά αυταπάτες που δημιουργούνται σχεδόν ακούσια, κάθε φορά που η επιθυμία επινοεί τα όποια ψεύτικα θέλω της.

      Εντούτοις, η δυσκολία να κατανοήσουμε την εξέλιξη  και λειτουργία της ιστορίας, αλλά και τον τρόπο ύπαρξης των ηρώων. Έγκειται μάλλον περισσότερο στη δική μας αδυναμία ν’ απαλλαγούμε από τις όποιες κοινωνικές αγκυλώσεις, που όλοι κουβαλάμε μέσα μας, και τις προσωπικές δυσκολίες.

     Όντας, βαθιά φυλακισμένοι οι ίδιοι… σε μια αδιέξοδη εσωτερικότητα!

      Έτσι, οι δυσλειτουργικές πράξεις των πρωταγωνιστών του βιβλίου, παρουσιάζονται εδώ ξεκάθαρα, ως αποσπασματικά ιδεατές, κάτι μάλλον ωσάν ονειρικός σουρεαλισμός.

     Εδώ άλλωστε, η καταγωγή του συγγραφέα από έναν άλλοτε ένδοξο, αλλά και τόσο παρακμασμένα ιστορικά, βίαιο αμερικανικό νότο. Δεν είναι μόνο χαρακτηριστική! Αλλά και εντελώς απαραίτητη για τη συγκρότηση ενός τέτοιου βιβλίου, που αποτυπώνει γλαφυρά την ασυνέχεια των σκέψεων εμπρός στην καταστροφή των ειδεχθών πράξεων που την προκαλούν.

               Υστερόγραφο

      Στο πραγματικά εξαίσιο αυτό βιβλίο, ο Φώκνερ  αναμειγνύει αριστουργηματικά πολλά είδη τέχνης με την αξεπέραστα ιδιότυπη γραφή του. Παραβιάζοντας ίσως τους όποιους συγγραφικούς κανόνες. Καθώς ανακατεύει τον χρόνο των γεγονότων, κατά το ρου των διηγήσεων, ταυτόχρονα με τις εικόνες που αποδίδονται με τα συναισθήματα των ηρώων του.

      Κι όλο αυτό… από κάποιον, που χωρίς σπουδές, μιας κι ο ίδιος δεν είχε καταφέρει να ολοκληρώσει ούτε το γυμνάσιο. Μας αποκάλυψε τόσο ακατανόητα ίσως, για όλους εμάς. Πως  το πραγματικό ταλέντο της παρατήρησης, δεν απαιτεί τίποτε άλλο παρά την ικανότητα για κατανόηση και αποδοχή.

      Αν και το ανωτέρω βιβλίο, είναι όντως αρκετά βαρύ.

              Εντούτοις, αποτολμήστε…!

                                                                   Ευ Δαίμων